هندلینگ ماهی سفید:

برای حفظ کیفیت گوشت و جلوگیری از ورود ماهی سفید به مراحل فساد بهتر است اصول زیر به عنوان هندلینگ ماهی در عرضه تازه ماهی سفید مورد توجه قرار گیرد.

کاهش مدت زمان تلاش فرار و مرگ سریع ماهی سفید

هر چقدر مدت زمان تلاش فرار برای ماهی سفید کمتر بوده و مرگ ماهی در مدت زمان کمتری اتفاق افتد ، کیفیت و طعم گوشت ماهی سفید بهتر خواهد بود. مرگ در ماهی سفید در اثر تجمع مقدار زیادی اسید لاکتیک و سایر مواد اکسید نشده حاصل از سوخت و ساز در خون و عضلات ماهی و فلج شدن سیستم اعصاب اتفاق می افتند که این تجمع باعث تیره شدن گوشت و تسریع در عمل فساد ماهی می گردد. بنابراین ماهیها هرچه سریعتر از آب خارج شده و کشته شود، کیفیت گوشت عرضه شده بالاتر خواهد بود

در شیوه های صید صنعتی برای مرگ سریع ماهی معمولاً از یک جریان برق ضعیف استفاده می شود ولی به دلیل مرگ ماهی در آب و ایجاد ممنوعیت مصرف شرعی اینچنین ماهیانی برای مسلمانان این شیوه عملاً در ایران قابل استفاده نبوده و به روش های دیگر مانند قطع باله دمی و خروج سریع خون ماهی، ایجاد برش در شعاع های آبششی و خونگیری، وارد کردن یک چشم نوک تیز مثل چاقو در مغز ماهی ، وارد کردن یک سیم نازک در داخل نخاع ماهی و یا وادار کردن ضربه با چکش به پشت سر ماهی می توان باعث مرگ سریع آن گردید

شستشوی ماهی ها

ماهیها پس از صید بایستی با آب شیرین سرد شستشو شده و گل لای ، آلودگی های سطحی و موکوس سطح بدن ماهی رفع گردد. به دلیل وجود انواع باکتری های تجزیه کننده و انواع آلاینده های شیمیایی و بقایای هیدروکربورهای نفتی در محیط های صید ساحلی انتقال ماهیان مخلوط با شن و گل و لای باعث بالارفتن درجه حرارت بدن ماهی و آلوده شدن آنها می گردد. تحقیقات انجام شده نشان داده است که شستن ماهیان و زدودن موکوس سطح بدن و آلودگی های سطحی با برس نایلونی باعث افزایش کیفیت و طول مدت نگهداری حداقل تا 30 درصد می گردد.(خانی پور ، 1383)

تخلیه امعاء و احشاء و شستشوی ثانویه

به دلیل ارجحیت سیستم هضم شیمیایی در دستگاه گوارش ماهیان با کمک ترشحات قوی اسید و آنزیم های تجزیه کننده، این ترشحات پس از مرگ ماهی باعث خودگواری یا اتولیز بافت های داخلی و عضلات ماهی شده و کیفیت ماهی را خصوصاً در مواردی که ماهی در شرایط غیر سرد منتقل می شود، به شدت کاهش داده و حتی در مواردی باعث فساد کامل ماهی می گردد.

برای حفظ کیفیت گوشت و تاخیر در شروع مراحل فساد در ماهی بهتر است با ایجاد یک برش طولی در ناحیه شکمی از محل مخرج تا ناحیه سر پوش آبششی ، تمامی امعاء و احشاء ماهی حتی کلیه ها خارج شده و محوطه بطنی ماهی با آب شیرین سرد شستشو گردد.

انتقال ماهی در شرایط سرد

درجه حرارت محیط و بدن ماهی مهمترین عامل در ورود ماهی به مرحله جمود نعشی و متعاقب آن ورود به مراحل فساد و تسریع در فساد اتولیزی و باکتریایی ماهی می باشد. به همین خاطر چنانچه ماهی در فصول گرم ، صید و جابجا می گردند و یا فاصله صیدگاه تا محل های توزیع و مصرف زیاد باشد، بهتر است ماهی ها را در شرایط سرد منتقل نمود.

برای انتقال سرد ماهی روشهای انتقال ماهی در یخ یا در تانکهای C.S.W رایج          می باشد.

انتقال ماهی با استفاده از یخ خورد شده یا یخ پولکی

میزان یخ مورد نیاز برای سرد کردن ماهی بستگی به عواملی چند از جمله درجه حرارت آب و هوا در زمان صید، اندازه و حجم ماهی، ترکیب شیمیایی بدن ماهی، جنس و اندازه یخ مورد استفاده، نوع جعبه حمل ماهی، مدت زمان نگهداری، سیستم صید ماهی و سیستم سرد کردن ماهی دارد.

بررسی های علمی نشان داده است که برای انتقال و نگهداری ماهی در شرایط سرد در فصول پائیز و زمستان بسته به درجه حرارت آب و هوا و درجه حرارت بدن ماهی به 25 تا 30 درصد وزن بدن و در فصول بهار و تابستان به  75  تا 100درصد وزن بدن ماهی ،یخ مورد نیاز است.اگر ماهیان بلافاصله پس از صید به روش های مختلف سرد گردند، این امر مانع از ورود ماهی به مرحله جمود نعشی شده و یا ورود ماهی به این مرحله را به نحو قابل توجهی به تاخیر انداخته و حتی باعث افزایش طول مدت ماندگاری ماهی در مرحله جمود نعشی می گردد. در نتیجه باعث به تاخیر افتادن شروع فساد اتولیزی و باکتریایی در ماهی می شود. جنس جعبه های انتقال نیز بسیار مهم بوده و بهتر است از جعبه های بدون منفذ ،        عایق دار و با درب غیر قابل نفوذ استفاده شود.

استفاده از یخ پودری نسبت به یخ پولکی یا خورد شده بدلیل ایجاد سطح تماس بیشتر با ماهی و کاهش سریعتر درجه حرارت بدن ارجحیت دارد. برای یخ پوشی ماهی بهتر است کف جعبه با یک لایه یخ پوشانده شده و سپس یک لایه ماهی بنحوی که کمترین فضای خالی در بین آنها وجود داشته باشد چیده شود، مجدداً سطح ماهی ها با یک لایه یخ پوشانده شده و به همین صورت با یک لایه یخ و یک لایه ماهی کل فضای جعبه حمل اشغال گردیده و در نهایت با درب گذاری و محکم کردن درب جعبه از تبادلات حرارتی با محیط تا حد مقدور جلوگیری گردد. در چنین شرایط ماهی بمدت متعارف 3-2 روز و حداکثر تا 6 روز قابل نگهداری و انتقال می باشد.